hinoko

かさじぞう Kasa-jizō, truyện nón rơm: song ngữ Nhật Việt

Trong tuyết, một ông lão đặt tấm khăn của mình lên đầu một tượng jizō; các tượng khác đội nón rơm.
N3 Truyện cổ tích

Ngày cuối cùng của năm, một ông lão nghèo lên phố bán những chiếc nón rơm ông tự tay làm.

  • ~8 phút
  • 17 câu
  • 578 ký tự
  • 57 kanji
  • 2 từ N2

Từng từ, từng chữ kanji đều được đối chiếu với danh sách N3 và các trình độ thấp hơn; có 2 từ N2, được đánh dấu trong phần từ vựng. Cách kiểm tra →

Quá khó? Hãy thử truyện N4 hoặc truyện N5.

Nội dung truyện

昔(むかし)、ある むらに、貧(まず)しい おじいさんと おばあさんが いた。

Ngày xửa ngày xưa, ở một ngôi làng nọ, có một ông lão và một bà lão nghèo khó.

一(いち)年(ねん)の 最後(さいご)の 日(ひ)なのに、家(いえ)には 正月(しょうがつ)の 食(た)べ物(もの)が 何(なに)も なかった。

Đã là ngày cuối cùng của năm mà trong nhà chẳng có chút đồ ăn Tết nào.

そこで 二人(ふたり)は、夏(なつ)に 取(と)っておいた 草(くさ)で かさを 五(いつ)つ 作(つく)った。

Vậy là hai ông bà lấy cỏ để dành từ mùa hè, đan được năm chiếc nón.

おじいさんは 「これを 売(う)って、正月(しょうがつ)の 食(た)べ物(もの)を 買(か)ってくるよ」と、雪(ゆき)の 中(なか)を 町(まち)へ 出(で)かけていった。

“Tôi đi bán mấy chiếc nón này rồi mua đồ ăn Tết về nhé”, ông lão nói rồi đội tuyết ra thị trấn.

町(まち)で、おじいさんは かさを 売(う)ろうと したが、だれも 買(か)ってくれなかった。

Ở thị trấn, ông lão cố bán nón nhưng chẳng ai mua cả.

けっきょく、かさは 一(ひと)つも 売(う)れなかったので、おじいさんは 何(なに)も 買(か)わずに 町(まち)を 出(で)た。

Rốt cuộc, không bán được chiếc nón nào, ông lão đành rời thị trấn mà chẳng mua được gì.

帰(かえ)る 途中(とちゅう)で ふと 見(み)ると、道(みち)の そばに じぞうさまが 六(ろく)人(にん)、雪(ゆき)を かぶった まま 立(た)っていた。

Trên đường về, ông chợt nhìn thấy sáu tượng jizō đứng bên đường, tuyết phủ đầy người.

おじいさんは 「じぞうさまも きっと 寒(さむ)いに違(ちが)いない。この まま 帰(かえ)る わけには いかない」と 思(おも)った。

Ông lão nghĩ: “Các ngài jizō hẳn cũng lạnh lắm. Không thể cứ thế này mà về được.”

そして、売(う)れなかった かさを、一人(ひとり)ずつ 頭(あたま)に のせてあげた。

Rồi ông lần lượt đội những chiếc nón không bán được lên đầu từng vị.

でも、かさは 五(いつ)つしか なく、最後(さいご)の 一人(ひとり)の 頭(あたま)は 雪(ゆき)で 白(しろ)い まま だった。

Nhưng chỉ có năm chiếc nón, nên đầu của vị cuối cùng vẫn trắng xóa tuyết.

おじいさんは 「かさの 代(か)わりに、これで がまんして ください」と 言(い)って、自分(じぶん)の 古(ふる)い ぬのを その 頭(あたま)に まいてあげた。

“Thay cho nón, xin ngài chịu khó dùng tạm cái này”, ông lão nói rồi lấy tấm vải cũ của mình quấn lên đầu vị ấy.

家(いえ)に 帰(かえ)って じぞうさまの 話(はなし)を すると、おばあさんは 怒(おこ)らずに、にっこり 笑(わら)った。

Về đến nhà, ông kể chuyện các tượng jizō, bà lão không hề giận mà còn mỉm cười tươi tắn.

「かさは 売(う)れなかったけど、その 代(か)わりに、いい ことを しましたね」

“Nón tuy không bán được, nhưng bù lại ông đã làm được một việc tốt.”

その 夜中(よなか)、外(そと)から 重(おも)い 物(もの)を 引(ひ)く 音(おと)と、歌(うた)う 声(こえ)が 聞(き)こえてきた。

Nửa đêm hôm ấy, từ bên ngoài vọng vào tiếng kéo vật gì nặng và tiếng ai đó hát.

二人(ふたり)が 外(そと)を 見(み)ると、かさを かぶった じぞうさまたちが 雪(ゆき)の 中(なか)を 帰(かえ)っていく ところだった。

Hai ông bà nhìn ra ngoài thì thấy các tượng jizō đội nón đang đi về trong tuyết.

家(いえ)の 前(まえ)には、正月(しょうがつ)の 食(た)べ物(もの)や やさいや みそが 山(やま)の ように 置(お)いてあった。

Trước cửa nhà, đồ ăn Tết, rau củ và miso chất cao như núi.

こうして 二人(ふたり)は、いい 正月(しょうがつ)を 迎(むか)える ことが できた。

Thế là hai ông bà đã có thể đón một cái Tết đầm ấm.

Bạn đã hiểu chưa?

  1. 1 最後(さいご)の じぞうさまの 頭(あたま)に、おじいさんは 何(なに)を まいたか。

    Ông lão đã quấn gì lên đầu tượng jizō cuối cùng?

    Xem đáp án

    Đáp án: 3. 自分(じぶん)の 古(ふる)い ぬの tấm vải cũ của chính ông

  2. 2 おじいさんの 話(はなし)を 聞(き)いて、おばあさんは どう 思(おも)ったか。

    Nghe ông lão kể, bà lão nghĩ thế nào?

    Xem đáp án

    Đáp án: 1. いい ことを したと 思(おも)った。 Bà nghĩ ông đã làm một việc tốt.

  3. 3 「その 代(か)わりに」の 「その」は、何(なに)を 指(さ)しているか。

    Trong “ ”, “” chỉ điều gì?

    Xem đáp án

    Đáp án: 4. かさが 一(ひと)つも 売(う)れなかった こと việc không bán được chiếc nón nào

Truyện tiếp theo

九(く)時(じ)の電話(でんわ) Cuộc gọi lúc chín giờ Tối nào Mio cũng đi ngang qua một chiếc điện thoại cũ trước một nhà ga nhỏ. Một tối thứ Sáu, đúng chín giờ, chiếc điện thoại đổ chuông. N3 17 câu · ~7 phút

Thêm truyện N3 →

Mở trong trình đọc tương tác →

Chạm để tra từ, nghe giọng đọc tổng hợp và ôn tập.

Về truyện cổ tích này

Kasa-jizō (), “các tượng jizō đội nón rơm”, là một trong những truyện mùa đông được người Nhật yêu thích nhất, với nhiều dị bản theo từng vùng: số tượng và nghề của ông lão thay đổi tùy người kể. Jizō (Địa Tạng) là một vị Bồ Tát trong Phật giáo, che chở trẻ em và người đi đường; tượng đá của ngài, thường đứng thành nhóm sáu, ứng với sáu cõi luân hồi, nằm dọc các con đường quê, đôi khi đeo yếm đỏ. Bản nổi tiếng nhất hiện nay là Kasako jizō (), sách tranh của Iwasaki Kyōko xuất bản năm 1967, được nhiều thế hệ trẻ em Nhật Bản đọc ở lớp 2 tiểu học.

Ngày cuối cùng của năm, đôi vợ chồng già nghèo khó không có gì để ăn Tết. Với số cỏ để dành từ mùa hè, hai ông bà đan năm chiếc kasa, loại nón rộng vành dùng che mưa tuyết, rồi ông lão đội tuyết ra thị trấn bán. Không ai mua lấy một chiếc. Trên đường về, ông đi ngang qua sáu tượng jizō đứng bên đường, đầu phủ đầy tuyết. Không nỡ để các ngài như vậy, ông lần lượt đội những chiếc nón không bán được lên đầu từng vị. Nhưng chỉ có năm chiếc nón cho sáu tượng jizō…

Truyện ca ngợi lòng tốt không mong đền đáp, ngay cả ở những người gần như chẳng có gì, và bà lão không những không trách chồng mà còn khen việc tốt của ông. Truyện diễn ra vào ōmisoka (), ngày cuối cùng của năm, một trong những thời khắc quan trọng nhất trong lịch Nhật Bản. Bản của hinoko ở trình độ JLPT N3 đi theo mạch truyện trong sách tranh của Iwasaki, gói trong 17 câu, với những từ đơn giản hơn cho món ăn ngày Tết và tấm vải của ông lão. Hãy chú ý ba mẫu ngữ pháp: (mà không làm), (giữ nguyên trạng thái) và (thay cho). Có hai từ trên N3: và .

Tất cả truyện cổ tích Nhật Bản →

Ngữ pháp trong truyện này

  • 〜ずに Thể bỏ + : “mà không…”, mang tính văn viết hơn (: “không nói gì”); thành .

    けっきょく、かさは 一(ひと)つも 売(う)れなかったので、おじいさんは 何(なに)も 買(か)わずに 町(まち)を 出(で)た。

    Rốt cuộc, không bán được chiếc nón nào, ông lão đành rời thị trấn mà chẳng mua được gì.

  • 〜まま Thể , thể , tính từ đuôi , tính từ đuôi + , hoặc danh từ + , rồi đến : “giữ nguyên, để nguyên”, một trạng thái vẫn tiếp diễn trong khi việc khác xảy ra.

    帰(かえ)る 途中(とちゅう)で ふと 見(み)ると、道(みち)の そばに じぞうさまが 六(ろく)人(にん)、雪(ゆき)を かぶった まま 立(た)っていた。

    Trên đường về, ông chợt nhìn thấy sáu tượng jizō đứng bên đường, tuyết phủ đầy người.

  • 〜代わりに Danh từ + , động từ + : thay vì, hoặc đổi lại (: “cá thay cho thịt”).

    おじいさんは 「かさの 代(か)わりに、これで がまんして ください」と 言(い)って、自分(じぶん)の 古(ふる)い ぬのを その 頭(あたま)に まいてあげた。

    “Thay cho nón, xin ngài chịu khó dùng tạm cái này”, ông lão nói rồi lấy tấm vải cũ của mình quấn lên đầu vị ấy.

Ngữ pháp JLPT N3: 251 mẫu ngữ pháp kèm giải thích và ví dụ →

Từ vựng (93 từ)

昔 むかし
ngày xưa, thời xa xưa
ある
một… nọ, một… nào đó (trong truyện kể)
むら
làng
貧しい まずしい
nghèo
おじいさん
ông cụ; ông
おばあさん
bà cụ; bà
いる
có, ở (dùng cho người và con vật)
一 いち
một
年 ねん
năm (trợ số từ): = “năm mươi năm”
最後 さいご
cuối cùng; phần cuối
日 ひ
ngày
家 いえ
nhà, ngôi nhà
正月 しょうがつ
Tết, dịp năm mới (những ngày đầu năm; ở Nhật ngày nay theo dương lịch)
食べ物 たべもの
đồ ăn, thức ăn
何も なにも
không… gì cả (đi với động từ phủ định)
ある
có, ở (dùng cho đồ vật)
そこで
vì thế, thế là (và hành động theo đó)
二人 ふたり
hai người; = “hai người cùng nhau”
夏 なつ
mùa hè
取る とる
lấy, cầm
草 くさ
cỏ, cây cỏ
かさ N2
nón đan bằng rơm (rộng vành, hình chóp)
五つ いつつ
năm (cái)
作る つくる
làm, tạo ra
これ
cái này (gần mình)
売る うる
bán
買う かう
mua
雪 ゆき
tuyết
中 なか
bên trong
町 まち
thị trấn, phố; = “ra phố”
出かける でかける
ra ngoài, lên đường
する
làm
だれ
ai
けっきょく
rốt cuộc, cuối cùng
一つ ひとつ
một (cái)
売れる うれる
bán được, được bán
出る でる
ra ngoài, rời đi
帰る かえる
về nhà, trở về
途中 とちゅう
giữa đường, giữa chừng
ふと
bỗng, chợt, vô tình
見る みる
nhìn, xem, thấy
道 みち
con đường, đường
そば
bên cạnh, gần
じぞう N2
tượng jizō (tượng đá Bồ Tát Địa Tạng, vị che chở, đặt bên đường)
さま
(sau danh từ) thể hiện sự kính trọng cao
六 ろく
sáu
人 にん
(sau con số) trợ số từ đếm người: = “ba người”
かぶる
đội (mũ)
立つ たつ
đứng
きっと
chắc chắn, nhất định
寒い さむい
lạnh (thời tiết, không khí)
この
… này (gần mình, hoặc vừa nhắc đến)
いく
đi
思う おもう
nghĩ, cho rằng
そして
và rồi, và sau đó
一人 ひとり
một người; một mình (, )
ずつ
mỗi lần (một lượng): = “từng chút một”
頭 あたま
đầu
のせる
đặt, để (lên trên cái gì đó)
でも
nhưng
白い しろい
trắng
代わり かわり
() thay cho; () thay vào đó, đổi lại, bù lại
がまん
sự nhẫn nại; () chịu đựng, cố nhịn, đành chịu
言う いう
nói
自分 じぶん
bản thân, chính mình; = “của chính mình”
古い ふるい
cũ (dùng cho đồ vật)
ぬの
vải
その
… đó, … ấy (đã nhắc đến, hoặc ở gần người nghe)
まく
quấn, cuộn (quanh)
話 はなし
lời kể, câu chuyện; cuộc trò chuyện
怒る おこる
nổi giận, tức giận
にっこり
(mỉm cười) tươi, rạng rỡ
笑う わらう
cười, mỉm cười
いい
tốt, được
こと
việc, chuyện; = “một điều tốt”
夜中 よなか
nửa đêm, giữa đêm
外 そと
bên ngoài
重い おもい
nặng
物 もの
đồ vật, thứ
引く ひく
kéo; = “bị cảm”
音 おと
âm thanh, tiếng động
歌う うたう
hát
声 こえ
giọng nói, tiếng
聞こえる きこえる
nghe thấy, nghe được
たち
(sau danh từ) số nhiều: = “các con vật”
前 まえ
phía trước; trước ( = “trước khi vào”); (sau khoảng thời gian) … trước: = “ba năm trước”
やさい
rau
みそ
miso (tương đậu nành lên men)
山 やま
núi
置く おく
đặt, để (ở đâu đó)
こうして
và thế là, bằng cách này
迎える むかえる
đón, chào đón; ( ) đón năm mới
できる
có thể làm, làm được

Từ vựng JLPT N3: danh sách đầy đủ 2.140 từ →