Cách học tiếng Nhật: lộ trình từng bước
Tiếng Nhật trông khó vì có ba hệ chữ, nhưng con đường học lại rất rõ ràng: kana trước, rồi từ vựng thường ngày và ngữ pháp cơ bản, sau đó đọc thật nhiều văn bản dễ, thêm dần kanji mỗi lần một ít. Phát âm đơn giản, chỉ có năm nguyên âm, và ngữ pháp rất có quy tắc.
Dưới đây là lộ trình từng bước, thời gian cần thiết, những sai lầm khiến người học chậm lại và các tài liệu miễn phí trên trang web này cho từng giai đoạn.
Lộ trình từng bước
1. Học hiragana, rồi đến katakana
Hiragana (bảng chữ mềm) dùng để viết mọi câu, katakana (bảng chữ cứng) dùng để viết từ mượn. Với 15 đến 30 phút mỗi ngày, bạn cần khoảng một đến hai tuần cho hiragana và chừng đó thời gian cho katakana. Hãy đọc to từng chữ và đọc những từ thực tế càng sớm càng tốt.
Bảng chữ cái hiragana (bảng chữ mềm) đầy đủ, kèm cách đọc →Bảng chữ cái katakana (bảng chữ cứng) đầy đủ, kèm cách đọc →2. Từ vựng và ngữ pháp đầu tiên
Học khoảng 700 từ đầu tiên, tức từ vựng N5 của kỳ thi năng lực tiếng Nhật (JLPT), cùng ngữ pháp cốt lõi: các trợ từ は, を, に và で, thể lịch sự です và ます, và thì quá khứ. Hãy học từ trong các cụm ngắn thay vì học riêng lẻ, và lưu lại những từ bạn gặp khi đọc.
Từ vựng theo chủ đề →Ngữ pháp tiếng Nhật →3. Đọc ngay từ đầu
Truyện theo trình độ được viết vừa sức bạn, có furigana phía trên kanji. Bạn sẽ gặp đi gặp lại những từ và mẫu ngữ pháp ấy trong ngữ cảnh, và đó chính là cách trí nhớ hoạt động. Hãy bắt đầu với những truyện bạn hiểu gần như trọn vẹn, rồi lên trình độ cao hơn.
Đọc các truyện N5 →Cách luyện đọc tiếng Nhật →4. Thêm dần kanji, mỗi lần một ít
Hãy học kanji ngay trong những từ bạn đọc, kèm cách đọc, thay vì học theo danh sách nghĩa. Mỗi ngày vài chữ mới là đủ; trong lúc đó, furigana giúp bạn đọc những chữ còn lại.
Kanji là gì và cách bắt đầu học kanji →5. Ôn tập đúng lúc
Lặp lại ngắt quãng là cách ôn một từ ngay trước khi bạn kịp quên, giúp tiết kiệm hàng giờ ôn tập. Trên hinoko, mọi từ bạn chạm vào trong truyện đều có thể lưu lại, và từ đó sẽ được nhắc lại đúng lúc bạn sắp quên.
6. Nghe và nói mỗi ngày
Hãy nghe những truyện bạn đọc, nhắc lại câu thành tiếng ngay sau giọng đọc (shadowing), và xem phim bộ có phụ đề tiếng Nhật khi đã theo kịp. Mỗi tuần vài phút trò chuyện với bạn luyện nói hoặc giáo viên sẽ giúp ích nhiều hơn bạn tưởng.
7. Lấy JLPT làm cột mốc
JLPT có năm cấp độ, từ N5 (cơ bản) đến N1 (nâng cao). Dù bạn không bao giờ đi thi, các danh sách từ vựng, kanji và ngữ pháp được soạn cho từng trình độ vẫn là tấm bản đồ rõ ràng cho những gì cần học tiếp theo. Những danh sách này không chính thức: từ năm 2010, JLPT không còn công bố danh sách nào.
Kỳ thi JLPT →
Cần bao nhiêu thời gian?
Viện Ngoại giao Hoa Kỳ (Foreign Service Institute) xếp tiếng Nhật vào nhóm ngôn ngữ khó nhất đối với người nói tiếng Anh: khoảng 2.200 giờ học trên lớp để sử dụng thành thạo trong công việc. Đọc truyện đơn giản là mục tiêu gần hơn nhiều: với nửa giờ mỗi ngày, nhiều người học đọc được truyện N5 sau hai, ba tháng và đạt N4 trong vòng một năm.
Những sai lầm khiến bạn chậm lại
Dựa vào rōmaji suốt nhiều tháng, học thuộc những danh sách dài về nghĩa của kanji mà không gắn với từ, sưu tầm ứng dụng mà không bao giờ đọc một văn bản thật, và chờ biết hết mọi thứ rồi mới bắt đầu đọc. Cách khắc phục luôn giống nhau: đọc tiếng Nhật dễ từ sớm, và đọc một chút mỗi ngày.
Tài liệu miễn phí trên trang web này
Bảng kana có phát âm, danh sách JLPT từ N5 đến N2 với nhiều câu ví dụ lấy từ các truyện trên hinoko, ngữ pháp giải thích có ví dụ, từ vựng và cách diễn đạt, cùng 50 truyện theo trình độ miễn phí có furigana, bản dịch và giọng đọc tổng hợp. Không cần tài khoản để đọc.
Xem thêm
Câu hỏi về việc học tiếng Nhật
Tiếng Nhật có khó học không?
Một số phần thì dễ: phát âm chỉ có năm nguyên âm, ngữ pháp có quy tắc và rất ít ngoại lệ. Phần khó là kanji, vì tiếng Việt viết bằng chữ cái Latinh, và trật tự từ, vì động từ đứng ở cuối câu. Đọc một chút mỗi ngày sẽ giúp bạn quen dần với cả hai.
Học tiếng Nhật mất bao lâu?
Để đọc truyện đơn giản: vài tháng; để đỗ JLPT N4: khoảng một năm học đều đặn; để sử dụng thành thạo trong công việc: Viện Ngoại giao Hoa Kỳ (Foreign Service Institute) ước tính khoảng 2.200 giờ học trên lớp đối với người nói tiếng Anh.
Có thể tự học tiếng Nhật không?
Có, nhất là kỹ năng đọc: kana, từ vựng, ngữ pháp và truyện theo trình độ đều có thể tự học. Để luyện nói, hãy tìm thêm bạn luyện hội thoại hoặc giáo viên khi đã nắm được kiến thức cơ bản.
Mỗi ngày nên học bao lâu?
Ba mươi phút mỗi ngày tốt hơn học ba giờ liền vào Chủ nhật. Hãy kết hợp: vài từ mới, một truyện ngắn, một chút ôn tập.
Cần trình độ nào để xem anime không phụ đề?
Anime đời thường, với các đoạn hội thoại hằng ngày, nằm trong tầm với khi bạn đạt khoảng N3 đến N2; anime hành động tốc độ nhanh hoặc giả tưởng có từ vựng chuyên biệt thường đòi hỏi cao hơn. Trong giai đoạn giữa, phụ đề tiếng Nhật giúp ích rất nhiều.
Cần thi chứng chỉ gì để làm việc tại Nhật?
Với visa kỹ năng đặc định (tokutei ginō), thường cần JFT-Basic (tương đương A2) hoặc JLPT N4, cùng với kỳ thi kỹ năng của ngành nghề. Từ vựng và ngữ pháp N5, N4 là nền tảng.
Chưa tìm thấy câu trả lời?
Hãy gửi email cho chúng tôi theo địa chỉ contact@hinoko-japanese.com: chúng tôi trả lời bằng tiếng Anh hoặc tiếng Pháp.